سامانه TSC (شناسه ارزش کالا) یک بانک اطلاعاتی آنلاین در گمرک ایران است که برای مدیریت و کنترل ارزشگذاری کالاهای وارداتی و صادراتی ایجاد شده است. هدف اصلی این سامانه، جلوگیری از بروز خطا در کماظهاری یا بیشاظهاری ارزش کالا هنگام اظهارنامه گمرکی است. استفاده از TSC به واردکنندگان و صادرکنندگان کمک میکند تا پیش از هرگونه اظهار، از ارزش مرجع کالای خود مطلع شوند و در نتیجه از پرداخت جریمههای سنگین یا ایجاد اختلاف با گمرک جلوگیری کنند. به بیان ساده، اگر قصد واردات یا صادرات کالایی دارید، اولین قدم این است که بررسی کنید آن کالا در سامانه TSC با چه ارزشی ثبت شده است.
آموزش سامانه TSC
1-ورود با سامانه: ابتدا وارد سامانه TSC شوید.
2-جستجوی ارزش کالا: سریعترین راه برای یافتن شناسه ارزش کالا، استفاده از کد تعرفه یا HS Code است. کافی است کد تعرفه هشترقمی کالای خود را در کادر جستجو وارد کنید. سامانه لیستی از تمامی رکوردهای موجود برای آن کالا را نمایش میدهد.
3-فیلتر بر اساس برند و کشور سازنده: برای دقت بیشتر در جستجو، میتوانید نتایج را بر اساس برند، مدل و کشور سازنده فیلتر کنید. این کار به شما کمک میکند تا دقیقاً همان شناسهای را انتخاب کنید که با کالای واقعی شما مطابقت دارد. انتخاب درست شناسه بسیار مهم است؛ زیرا انتخاب اشتباه میتواند منجر به مغایرت ارزش و در نهایت جریمه شود.
مراحل ثبت شناسه جدید در سامانه TSC
اگر پس از جستجو در سامانه TSC متوجه شدید که برای کالای شما هیچ شناسهای وجود ندارد، باید درخواست ثبت شناسه جدید بدهید. این موضوع بیشتر برای کالاهای جدید، برندهای تازه واردشده به بازار یا کالاهایی که تغییر مدل دادهاند پیش میآید.
چند نکته:
- امکان ثبت شناسه هم قبل از اظهار کالا و هم بعد از اظهار کالا وجود دارد.
- واردکننده میتواند کالای خود را به نام برند اختصاصی در گمرک ثبت کند.
- گمرک معمولاً فقط فاکتور دارای مهر سفارت ایران در کشور مبدأ را معتبر میداند.
این فرآیند نوعی خصوصیسازی ارزش کالا محسوب میشود؛ چون کالاهای مشابه با برندهای مختلف، ارزشهای متفاوتی در سامانه خواهند داشت.
مدارک موردنیاز برای ثبت شناسه در TSC
برای ثبت یک شناسه جدید، باید مدارک زیر را در سامانه بارگذاری کنید:
- فاکتور خرید رسمی (ترجیحاً دارای مهر سفارت ایران در کشور مبدأ)
- مشخصات کامل کالا شامل برند، مدل، کشور سازنده و ویژگیهای فنی
- سایر مدارکی که گمرک برای تأیید ارزش ممکن است درخواست کند (مانند کاتالوگ یا قرارداد خرید)
پس از ارسال مدارک، کارشناسان گمرک مدارک را بررسی میکنند و در صورت تأیید، یک شناسه TSC جدید برای کالای شما تعریف میشود. این شناسه در سامانه ثبت میشود و از آن پس تمامی واردکنندگان برای همان برند و مدل باید از همین شناسه استفاده کنند.
تأثیر ثبت شناسه در سامانه
ثبت شناسه در سامانه TSC باعث میشود واردکننده یا صادرکننده درگیر مشکلات کماظهاری یا بیشاظهاری نشود. به زبان ساده، این کار کمک میکند ارزش کالا همان چیزی باشد که گمرک قبول دارد و شما بابت اختلاف ارزش، جریمه نشوید.
به عنوان مثال اگر کالایی را 2 دلار خریده باشید اما گمرک ارزش آن را 1 دلار بداند، در صورت اظهار قیمت خرید (2 دلار)، یک دلار اختلاف بهعنوان بیشبود ارزش در نظر گرفته میشود و شما باید این مبلغ را به چرخه ارزی برگردانید.
برعکس، اگر کالایی را کمتر از ارزش سامانه اظهار کنید، گمرک علاوه بر دریافت مابهالتفاوت، شما را به پرداخت جریمه هم مجبور میکند.
بنابراین، استفاده از شناسه TSC خیال شما را از بابت ارزشگذاری درست کالا و جلوگیری از جریمه راحت میکند.
نکته مهم درباره ارزش ثبتشده در سامانه TSC
باید توجه داشته باشید که ارزش درجشده در سامانه TSC صرفاً یک ارزش مبنا است و بهتنهایی ملاک قطعی برای گمرک محسوب نمیشود. این عدد بیشتر بهعنوان راهنما به کار میرود تا از بروز کماظهاری یا بیشاظهاری جلوگیری شود.
با این حال، شما همچنان موظفید فاکتور خرید واقعی و سایر مدارک معتبر خود را به گمرک ارائه کنید. در صورتی که ارزش واقعی کالا (طبق فاکتور) با رقم سامانه اختلاف داشته باشد، گمرک آن را بررسی میکند و ممکن است تصمیم نهایی متفاوت از عدد TSC باشد.
فرض کنید در سامانه TSC ارزش یک دستگاه کمپرسور 1000 دلار درج شده است، اما شما آن را با قیمت واقعی 900 دلار خریداری کردهاید. در این شرایط، فاکتور خرید شما برای گمرک اهمیت بیشتری دارد و عدد سامانه فقط بهعنوان یک مبنا برای بررسی به کار میرود.




